KORXONALARDA INNOVATSION FAOLIYAT SAMARADORLIGINI OSHIRISHNING IQTISODIY MEXANIZMLARI VA BAHOLASH USULLARI
Keywords:
innovatsion faoliyat, iqtisodiy samaradorlik, baholash usullari, korxona, innovatsiya rentabelligi, ROI, NPV, mahsuldorlik indeksi, texnologik yangilanish, investitsiya samaradorligi, raqobatbardoshlik, xarajat–natija tahlili, korporativ boshqaruv, strategik rejalashtirish, innovatsion mahsulot.Abstract
Korxonalarda innovatsion faoliyat samaradorligini oshirish zamonaviy iqtisodiyotda raqobatbardoshlikni ta’minlash, ishlab chiqarish xarajatlarini kamaytirish, mahsulot sifatini yaxshilash, yangi bozor segmentlariga chiqish va korxonaning uzoq muddatli barqaror rivojlanishini ta’minlashning muhim sharti hisoblanadi. Mazkur maqolada innovatsion faoliyat samaradorligini oshirishning iqtisodiy mexanizmlari hamda uni baholash usullari ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqotda innovatsion faoliyat samaradorligi faqat moliyaviy foyda yoki investitsiya qaytimi bilan cheklanmay, balki texnologik yangilanish, mehnat unumdorligi, ishlab chiqarish tannarxi, innovatsion mahsulot ulushi, boshqaruv qarorlari sifati, korxonaning bozor moslashuvchanligi va raqobat ustunligini shakllantirish imkoniyati bilan bog‘liq kompleks iqtisodiy kategoriya sifatida qaraladi. Maqolada ROI, NPV, rentabellik, mahsuldorlik indeksi, xarajat–natija tahlili va innovatsiya samaradorligi integral ko‘rsatkichi kabi baholash usullarining amaliy ahamiyati asoslab beriladi. Shuningdek, innovatsion faoliyatni samarali tashkil etishda investitsion rag‘batlar, texnologik modernizatsiya, korporativ boshqaruv, raqobat muhiti va strategik rejalashtirish mexanizmlarining o‘rni ochib beriladi.
References
1. OECD/Eurostat. Oslo Manual 2018: Guidelines for Collecting, Reporting and Using Data on Innovation. 4th Edition. Paris: OECD Publishing, 2018.
2. World Bank. Uzbekistan Country Economic Memorandum: Fostering Private Sector-Led Growth and Global Integration. Washington, D.C.: World Bank Group, 2025.
3. World Intellectual Property Organization. Global Innovation Index 2025: Uzbekistan Ranking Profile. Geneva: WIPO, 2025.
4. United Nations Industrial Development Organization. Industrial Development Report 2024: Turning Challenges into Sustainable Solutions — The New Era of Industrial Policy. Vienna: UNIDO, 2024.
5. World Economic Forum. Innovation Ecosystems: A Toolkit of Principles and Best Practice. Geneva: World Economic Forum, 2025.
6. Namangan viloyati Statistika boshqarmasining 2018-2024-yillardagi innovatsion faoliyat samardorligi ma’lumotlari hisobotlari
