TALABALAR O‘QUV MOTIVATSIYASINI PASAYTIRUVCHI PSIXOLOGIK OMILLAR VA ULARNI BARTARAF ETISH YO‘LLARI
Keywords:
o‘quv motivatsiyasi, talaba, ichki motivatsiya, avtonomiya, o‘z-o‘zini samaradorlik, o‘rganilgan ojizlik, shakllantiruvchi baholash, o‘quv faoliyati.Abstract
Ushbu tezisda oliy ta’lim muassasalari talabalarining o‘quv motivatsiyasini pasaytiruvchi asosiy psixologik omillar – o‘qishning shaxsiy ma’nosi yo‘qligi, nazorat qiluvchi ta’lim muhiti, o‘z imkoniyatiga ishonchsizlik va vazifalar murakkabligining nomutanosibligi tahlil qilinadi. Ushbu omillar faoliyat psixologiyasi va o‘z-o‘zini belgilash nazariyasi nuqtai nazaridan izohlanadi. Xorijiy tadqiqotlar tajribasi asosida avtonomiyani qo‘llab-quvvatlovchi o‘qitish va shakllantiruvchi baholashni joriy etish bo‘yicha takliflar ilgari suriladi.
References
Леонтьев А.Н. Деятельность. Сознание. Личность. – М.: Политиздат, 1975. – 304 с.
2. Ryan R.M., Deci E.L. Self-Determination Theory and the Facilitation of Intrinsic Motivation, Social Development, and Well-Being // American Psychologist. – 2000. – Vol. 55, No. 1. – P. 68–78.
3. Eccles J.S., Wigfield A. Motivational Beliefs, Values, and Goals // Annual Review of Psychology. – 2002. – Vol. 53. – P. 109–132.
4. Weiner B. An Attributional Theory of Achievement Motivation and Emotion // Psychological Review. – 1985. – Vol. 92, No. 4. – P. 548–573.
5. Seligman M.E.P. Helplessness: On Depression, Development, and Death. – San Francisco: W.H. Freeman, 1975.
6. Bandura A. Self-Efficacy: Toward a Unifying Theory of Behavioral Change // Psychological Review. – 1977. – Vol. 84, No. 2. – P. 191–215.
7. Csikszentmihalyi M. Flow: The Psychology of Optimal Experience. – New York: Harper & Row, 1990.
8. Reeve J. Why Teachers Adopt a Controlling Motivating Style Toward Students and How They Can Become More Autonomy Supportive // Educational Psychologist. – 2009. – Vol. 44, No. 3. – P. 159–175.
9. Black P., Wiliam D. Assessment and Classroom Learning // Assessment in Education: Principles, Policy & Practice. – 1998. – Vol. 5, No. 1. – P. 7–74.
10. G‘oziyev E. Umumiy psixologiya. – Toshkent: O‘zbekiston faylasuflari milliy jamiyati, 2010.