MEXANIK HARAKAT QONUNLARINING ZAMONAVIY TEXNIKADAGI QO‘LLANILISH
Keywords:
Mexanik harakat, Nyuton qonunlari, dinamika, kinematika, impuls, energiya saqlanish qonuni, texnik tizimlar, avtomobilsozlik, aviatsiya, robototexnika, sanoat mexanizmlari, kompyuter modellashtirish, muhandislik, avtomatlashtirish, fizik qonunlar, zamonaviy texnologiyalar, transport vositalari, mexanik tizimlar.Abstract
Mazkur maqolada mexanik harakat qonunlarining zamonaviy texnikadagi qo‘llanilishi va ularning ilmiy-amaliy ahamiyati tahlil qilingan. Mexanik harakat qonunlari klassik fizikaning asosini tashkil etib, turli texnik qurilmalar, transport vositalari, sanoat mexanizmlari va robototexnika tizimlarining ishlash prinsiplarini tushuntirishda muhim o‘rin tutadi. Tadqiqotda Nyutonning harakat qonunlari, impuls va energiyaning saqlanish qonunlari hamda ularning muhandislik amaliyotidagi qo‘llanilish imkoniyatlari ko‘rib chiqilgan. Xususan, avtomobilsozlik, aviatsiya, kosmik texnologiyalar va sanoat avtomatlashtirish tizimlarida mexanik harakat qonunlaridan foydalanishning samaradorligi yoritilgan. Shuningdek, zamonaviy kompyuter modellashtirish usullari yordamida mexanik tizimlarning harakat parametrlarini aniqlash va optimallashtirish imkoniyatlari tahlil qilingan. Tadqiqot natijalari mexanik harakat qonunlari texnika taraqqiyotining muhim nazariy asosi bo‘lib xizmat qilishini hamda innovatsion texnologiyalarni yaratishda katta ahamiyat kasb etishini ko‘rsatadi.
References
1. Isaac Newton. Philosophiae Naturalis Principia Mathematica. London, 1687.
2. David Halliday, Robert Resnick, Jearl Walker. Fundamentals of Physics. 11th Edition. Wiley, 2018.
3. Raymond A. Serway, John W. Jewett. Physics for Scientists and Engineers. Cengage Learning, 2019.
4. Hugh D. Young, Roger A. Freedman. University Physics with Modern Physics. Pearson, 2020.
5. John R. Taylor. Classical Mechanics. University Science Books, 2015.
6. Daniel Kleppner, Robert Kolenkow. An Introduction to Mechanics. Cambridge University Press, 2017.
7. Fizika kursi / A. Abdumalikov va boshqalar. – Toshkent: O‘qituvchi, 2021.
8. Xolmatov E., Ismoilov B. Mexanika va molekulyar fizika asoslari. – Toshkent: Fan, 2020.
9. Rasulov A. Umumiy fizika kursi. – Toshkent: Universitet, 2022.
10. O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi. Fizika fanidan namunaviy o‘quv dasturi. – Toshkent, 2024.
